Το ΥΠΑΑΤ ενεργοποιεί το πιλοτικό πρόγραμμα διαχείρισης του λαγοκέφαλου
Δημόσια δαπάνη 1,5 εκατ. ευρώ για Κρήτη και Νότιο Αιγαίο – Αμοιβή έως 5,33 ευρώ ανά κιλό για τη στοχευμένη αλίευση από επαγγελματίες αλιείς
Σε συνέχεια των ανακοινώσεων του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μαργαρίτη Σχοινά την Πέμπτη 25 Ιουνίου, το ΥΠΑΑΤ ενεργοποιεί σήμερα, το πιλοτικό πρόγραμμα για τη διαχείριση του λαγοκέφαλου, ενός χωροκατακτητικού ξενικού είδους που απειλεί τη θαλάσσια βιοποικιλότητα, τα οικοσυστήματα, την αλιευτική δραστηριότητα και το εισόδημα των επαγγελματιών αλιέων.
Η σχετική πρόσκληση για την υποβολή προτάσεων, με τίτλο «Εφαρμογή λύσεων διαχείρισης του χωροκατακτητικού ξενικού είδους: Λαγοκέφαλος (Lagocephalus sceleratus)», υπεγράφη σήμερα από τον Γενικό Γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρο Πρωτοψάλτη, και εντάσσεται στο Πρόγραμμα «Αλιεία, Υδατοκαλλιέργεια και Θάλασσα» 2021–2027, με συγχρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας.
Η συνολική συγχρηματοδοτούμενη δημόσια δαπάνη ανέρχεται σε 1.500.000 ευρώ, με δυνητικούς δικαιούχους την Περιφέρεια Κρήτης και την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, οι οποίες καλούνται να υποβάλουν κοινή πρόταση για την ένταξη και χρηματοδότηση της πράξης.Η αμοιβή των συμμετεχόντων επαγγελματιών αλιέων μπορεί να φτάσει έως τα 5,33 ευρώ (καθαρά) ανά κιλό αλιευμένου λαγοκέφαλου, ενώ το πρόγραμμα προβλέπει διακριτά και τις αναγκαίες δαπάνες για τη συλλογή, προσωρινή αποθήκευση, μεταφορά, διαχείριση των αλιευμένων ποσοτήτων, καθώς και τον απαιτούμενο εξοπλισμό.
Το πρόγραμμα προβλέπει, μεταξύ άλλων:
- στοχευμένη αλίευση του λαγοκέφαλου με την ενεργό συμμετοχή επαγγελματιών αλιέων παράκτιας αλιείας,
- χρηματική αμοιβή στους συμμετέχοντες αλιείς, η οποία μπορεί να φτάσει έως τα 5,33 ευρώ ανά κιλό αλιευμένου λαγοκέφαλου,
- επιστημονική παρακολούθηση της πράξης,
- καταγραφή, αποτίμηση και παρουσίαση των αποτελεσμάτων,
- πρόβλεψη για τις αναγκαίες υποδομές συλλογής, προσωρινής αποθήκευσης, καταγραφής, ζύγισης και διαχείρισης των αλιευμένων ποσοτήτων,
- δράσεις δημοσιότητας και ενημέρωσης του κοινού.
Η πρώτη, πιλοτική φάση του προγράμματος εστιάζει χωρικά στην Περιφέρεια Κρήτης, όπου καταγράφεται η σημαντικότερη συγκέντρωση πληθυσμού λαγοκέφαλου στον ελλαδικό χώρο, καθώς και στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου.
Ο λαγοκέφαλος αποτελεί ένα από τα πλέον προβληματικά χωροκατακτητικά ξενικά είδη στις ελληνικές θάλασσες. Η εξάπλωσή του προκαλεί σοβαρές επιπτώσεις στα θαλάσσια οικοσυστήματα, καθώς ανταγωνίζεται ή θηρεύει ενδημικά είδη, δημιουργεί ζημιές στην αλιευτική δραστηριότητα και απαιτεί ιδιαίτερους χειρισμούς λόγω της τοξικότητάς του.
Στόχος της παρέμβασης είναι η προστασία της θαλάσσιας βιοποικιλότητας και των υδάτινων οικοσυστημάτων, η στήριξη των επαγγελματιών αλιέων και η διαμόρφωση ενός οργανωμένου, επιστημονικά τεκμηριωμένου πλαισίου για τη διαχείριση του πληθυσμού του λαγοκέφαλου στις περιοχές όπου το πρόβλημα εμφανίζεται εντονότερα.
Η υποβολή των προτάσεων θα γίνεται αποκλειστικά ηλεκτρονικά μέσω του ΟΠΣ, από την επομένη της ημερομηνίας υπογραφής της πρόσκλησης, ώρα 10:00 π.μ., έως και τις 30 Σεπτεμβρίου 2026, ώρα 14:00.
ΠΑΣΟΚ: «Κυβερνητικός εμπαιγμός με τον λαγοκέφαλο- Κινδυνεύει να μείνει στα χαρτιά το μέτρο στη Δωδεκάνησο και στο Ν. Αιγαίο»
Με αφορμή τις ανακοινώσεις του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Μαργαρίτη Σχοινά για το πακέτο μέτρων στήριξης των επαγγελματιών αλιέων και ειδικώς για το πιλοτικό πρόγραμμα επιδότησης της αλίευσης λαγοκέφαλου, ο Βουλευτής Δωδεκανήσου του ΠΑΣΟΚ, υπεύθυνος του ΚΤΕ Ανάπτυξης και τ. Υφυπ. Πολιτισμού - Τουρισμού Γιώργος Νικητιάδης, προέβη στην ακόλουθη δήλωση:
«Οι κυβερνητικές ανακοινώσεις για την αντιμετώπιση του λαγοκέφαλου καταρρέουν μόλις έρθουν αντιμέτωπες με την πραγματικότητα της Δωδεκανήσου και του Νοτίου Αιγαίου. Η Κυβέρνηση ανακοίνωσε αποζημίωση για την αλίευση του λαγοκέφαλου, αλλά δεν απαντά στο βασικό ερώτημα, πώς θα εφαρμοστεί το μέτρο στα νησιά μας;
Στη Δωδεκάνησο, το πρόβλημα είναι απολύτως συγκεκριμένο. Έχουμε πολλά νησιά, μικρά και διάσπαρτα λιμάνια, μεγάλες θαλάσσιες αποστάσεις και περιορισμένες υποδομές για τέτοιου είδους διαχείριση. Πού θα παραδίδει ο ψαράς τον λαγοκέφαλο στην Κάσο, στην Κάρπαθο, στη Σύμη, στην Τήλο, στη Χάλκη, στο Καστελλόριζο, στη Νίσυρο, στην Κω, στην Κάλυμνο, στη Λέρο, στην Πάτμο, στους Λειψούς και στο Αγαθονήσι; Ποιος θα ζυγίζει; Ποιος θα πιστοποιεί; Πού θα φυλάσσεται με ασφάλεια;
Η Κυβέρνηση ανακοίνωσε καθαρή αμοιβή 5,33 ευρώ ανά κιλό για την αλίευση του λαγοκέφαλου, διευκρινίζοντας ότι η ψύξη και η καύση δεν περιλαμβάνονται στην αμοιβή των αλιέων και θα αναληφθούν από τις Περιφέρειες. Αυτό αποτελεί μετάθεση ευθύνης.
"Χωρίς σημεία παραλαβής, χωρίς ψυκτικούς θαλάμους, χωρίς σαφές πρωτόκολλο μεταφοράς, χωρίς αδειοδοτημένα οχήματα και χωρίς διαθέσιμη υποδομή καύσης στη Δωδεκάνησο, το μέτρο κινδυνεύει να παραμείνει απολύτως θεωρητικό"
Ζητείται οι αλιευμένοι λαγοκέφαλοι να οδηγούνται για καύση σε καυστήρα κατηγορίας 1, όμως τέτοια υποδομή δεν υπάρχει στη Δωδεκάνησο, ούτε στο Νότιο Αιγαίο. Οι διαθέσιμες εγκαταστάσεις είναι ελάχιστες σε όλη τη χώρα και βρίσκονται εκτός της περιοχής μας. Άρα, οι ψαράδες των νησιών μας καλούνται είτε να μεταφέρουν τοξικό αλίευμα εκτός Δωδεκανήσου, με δυσβάστακτο κόστος, είτε να μείνουν πρακτικώς εκτός του μέτρου.
Προκύπτει όμως και δεύτερο σοβαρό εμπόδιο. Τα φορτηγά που σήμερα χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά ψαριών και την εμπορική διακίνηση των αλιευμάτων θα πρέπει, για τη μεταφορά των λαγοκέφαλων, να διαθέτουν ειδική άδεια από το Υπουργείο Περιβάλλοντος. Τέτοια άδεια δεν διαθέτουν τα οχήματα αυτά, ούτε είναι σαφές αν και πότε μπορούν ή θέλουν οι μεταφορείς να μπουν σε αυτή τη διαδικασία. Συνεπώς, οι Δωδεκανήσιοι αλιείς κινδυνεύουν να είναι ενταγμένοι στο μέτρο στα χαρτιά, αλλά αποκλεισμένοι στην πράξη.
Αν δεν υπάρξει λύση σε όλα αυτά δυστυχώς οι εξαγγελίες για τον λαγοκέφαλο στη Δωδεκάνησο και το Νότιο Αιγαίο θα είναι ανεφάρμοστα».
