Η ιστορία του ξενοδοχείου ξεκινά στα τέλη του 19ου αιώνα από την οικογένεια Στασινόπουλου, με καταγωγή από το Ζυγοβίστι Αρκαδίας. Ο νεότερος γιος της οικογένειας, Κώστας Στασινόπουλος, εγκαταστάθηκε αρχικά στην Καλαμάτα, όπου εργάστηκε σε τοπικό αρχοντικό. Λίγο αργότερα τον ακολούθησαν και τα αδέλφια του και, αφού απέκτησαν το γειτονικό οικόπεδο, αποφάσισαν να επενδύσουν στη δημιουργία μιας σύγχρονης για την εποχή ξενοδοχειακής μονάδας.
Η αρχή: "Το Πανελλήνιον"
Η θεμελίωση του κτιρίου ξεκίνησε το 1899 και τα εγκαίνια πραγματοποιήθηκαν το 1902, όταν το ξενοδοχείο λειτούργησε με την ονομασία «Πανελλήνιον», όπως αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο εκτελεστικός διευθυντής της μονάδας, Νίκος Γεωργακάκης.
Η ίδρυση του ξενοδοχείου συνέπεσε με μια περίοδο έντονης οικονομικής ανάπτυξης της Καλαμάτας. Το λιμάνι της πόλης αποτελούσε σημαντικό εμπορικό κόμβο, με εξαγωγές ελαιολάδου, σταφίδας, σύκων, ελιάς και μεταξιού προς το εξωτερικό.
Η οικογένεια Στασινόπουλου διαδραμάτισε πρωταγωνιστικό ρόλο στην επιχειρηματική ανάπτυξη της περιοχής. Εκτός από το ξενοδοχείο, ίδρυσε τους περίφημους Κυλινδρόμυλους «Ευαγγελίστρια», δραστηριοποιήθηκε στη μεταξουργία και την ποτοποιία, συνέβαλε στον εξηλεκτρισμό της Καλαμάτας και απέκτησε την εταιρεία που διαχειριζόταν το ιστορικό τραμ της πόλης
Η μεταμόρφωση σε «Rex»
Το αρχικό κτίριο ήταν διώροφο, με υπόγειο και ισόγειο όπου λειτουργούσαν εμπορικά καταστήματα. Κατασκευαστικά, αποτελείτο από οπλισμένο σκυρόδεμα εξωτερικά, λιθοδομή με τριφτά επιχρίσματα και ξύλινη στέγη με κεραμίδια.
Το 1935 το ξενοδοχείο μετονομάστηκε σε «Rex», μετατράπηκε σε ανώνυμη εταιρεία και ανακαινίστηκε εκτενώς υπό την επίβλεψη του αρχιτέκτονα Ι. Βαζιργιαντζίκη. Για τα δεδομένα της εποχής διέθετε πρωτοποριακές υποδομές, όπως ζεστό και κρύο νερό, κεντρική θέρμανση, μηχανικό εξαερισμό, τηλεφωνικό δίκτυο και ανελκυστήρα, στοιχεία που το κατέστησαν ένα από τα πλέον σύγχρονα ξενοδοχεία της Πελοποννήσου.
Στα χρόνια της Κατοχής
Κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής το ξενοδοχείο επιτάχθηκε από τις κατοχικές δυνάμεις, ενώ στην οροφή του εγκαταστάθηκε μία από τις δύο σειρήνες συναγερμού της Καλαμάτας.
Το φθινόπωρο του 1944 το κτίριο αποτέλεσε και τόπο σημαντικών πολιτικών εξελίξεων, καθώς στους χώρους του υπεγράφη συμφωνία ανάμεσα στον Άρη Βελουχιώτη και τον εκπρόσωπο της κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας, Παναγιώτη Κανελλόπουλο.
Ο καταστροφικός σεισμός του 1986 και η αναγέννηση
Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 προστέθηκε τρίτος όροφος, αυξάνοντας σημαντικά τη δυναμικότητα της μονάδας.
Ωστόσο, ο καταστροφικός σεισμός του 1986 προκάλεσε σοβαρές ζημιές στο ιστορικό κτίριο, οδηγώντας στη διακοπή της λειτουργίας του για περίπου δέκα χρόνια. Την περίοδο 1995-1999 υλοποιήθηκε πλήρης ανακατασκευή του εσωτερικού, διατηρώντας μόνο το κέλυφος.
Οι εργασίες αποκατάστασης βασίστηκαν σε παλιές φωτογραφίες και αρχειακό υλικό, ώστε να επανέλθει όσο το δυνατόν πιο πιστά η αρχική μορφή του κτιρίου, η οποία είχε αλλοιωθεί μετά την ανακαίνιση του 1935, σύμφωνα με τον κ. Γεωργακάκη.
Αναφερόμενος στις τεχνικές δυσκολίες του έργου, ο ίδιος επισημαίνει: «Η μεγαλύτερη δυσκολία της ανακατασκευής ήταν ότι το υφιστάμενο κτίριο έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο, οπότε κάθε παρέμβαση απαιτούσε ειδική έγκριση από τις αρμόδιες υπηρεσίες. Παράλληλα, η χωροθέτησή του στο κέντρο της πόλης δημιουργούσε περιορισμούς στην εκτέλεση των εργασιών λόγω της κυκλοφορίας».
Η αποκατάσταση αποτέλεσε ιδιαίτερα απαιτητικό τεχνικό έργο, καθώς το υφιστάμενο κτίριο έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο και κάθε παρέμβαση έπρεπε να εγκρίνεται από τις αρμόδιες υπηρεσίες προστασίας νεότερων μνημείων. Παράλληλα, η θέση του ξενοδοχείου στο κέντρο της πόλης δημιουργούσε πρόσθετες δυσκολίες κατά την εκτέλεση των εργασιών.
Ένα ιστορικό ξενοδοχείο στη σύγχρονη εποχή
Ο επανασχεδιασμός του κτιρίου περιλάμβανε τη μεταφορά της υποδοχής στο ισόγειο, τη δημιουργία χώρων εστίασης στη θέση των παλαιών καταστημάτων και την κατασκευή αίθουσας εκδηλώσεων 200 τετραγωνικών μέτρων στον ημιώροφο.
Σήμερα, το ξενοδοχείο διαθέτει 44 δωμάτια και σουίτες, συνεχίζοντας να αποτελεί σημείο αναφοράς για την τουριστική ζωή της Καλαμάτας, ενώ η διοίκηση σχεδιάζει νέο κύκλο ανακαινίσεων με στόχο την περαιτέρω αναβάθμιση των εγκαταστάσεών του.
Περισσότερο από έναν αιώνα μετά την ίδρυσή του, το «Rex» εξακολουθεί να αποτελεί ζωντανό κομμάτι της ιστορίας της Καλαμάτας, συνδυάζοντας την αρχιτεκτονική κληρονομιά, την επιχειρηματική παράδοση και τη σύγχρονη φιλοξενία σε ένα από τα πιο χαρακτηριστικά κτίρια της πόλης.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ ΜΠΕ / Φωτογραφίες: Νίκος Γεωργακάκης
Aπό την εκδήλωση των Γενικών Αρχείων του Κράτους στην Καλαμάτα
